Ανθρωποι της προσφοράς

Βασική δομή αλληλεγγύης των Χανίων, δεκαετίες τώρα, είναι τα συσσίτια της Σπλάντζιας, που λειτουργούν αδιάκοπα από το 1963. Και, με αφορμή την εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε για τα 60 χρόνια των συσσιτίων, αξίζει μια ιδιαίτερη αναφορά σε ανθρώπους που τα υπηρέτησαν και συνέδεσαν το όνομά τους με την αλληλεγγύη στην πράξη.
Πρόκειται για τους αείμνηστους: Μανώλη Μαριακάκη, Μανώλη Καλλιγέρη και Κωστή Νικηφοράκη. Το 1963 με πρωτοβουλία του Μανώλη Μαριακάκη ιδρύθηκε ο σύλλογος “Φιλόπτωχοι Αδελφοί – Φιλόπτωχο Συσσίτιο” που μέχρι σήμερα λειτουργεί χωρίς διακοπή.
Θυμάμαι τον Μανώλη Μαριακάκη στο γραφείο του στη Σπλάντζια να μου μιλά για την αλληλεγγύη και την αγάπη. Να μου λέει ότι σε αυτόν τον κόσμο όλοι πρέπει να έχουν δικαίωμα στο φαγητό. Να μιλά με συγκίνηση για τους ανθρώπους αλλά και για τον σύλλογο “Φιλόπτωχοι Αδελφοί” που λειτουργεί τα συσσίτια αλλά και το κοινωνικό οδοντιατρείο.
Και τόσο ο Μαριακάκης όσο και οι Καλλιγέρης και Νικηφοράκης “δίδαξαν” τι σημαίνει εθελοντισμός, κοινωνική ευαισθησία και προσφορά επί δεκαετίες στα Χανιά και ήταν πάντα στο πλευρό των ανήμπορων συμπολιτών μας.
Γιατί, όπως έγραφε και ο Τάσος Λειβαδίτης, ο κόσμος μόνον όταν τον μοιράζεσαι υπάρχει.

Γ. ΛΥΒ.

(Χανιώτικα νέα - 17/6/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/anthropoi-tis-prosforas/

Για την παλιά πόλη

Ήταν βράδυ Σαββάτου όταν μια παρέα τουριστών καθώς έκανε τον περίπατό της στην παλιά πόλη των Χανίων, σταμάτησε μπροστά στο φωτισμένο βυζαντινό τείχος στην οδό Σήφακα, στα “Μαχαιράδικα” για να το φωτογραφίσει και να φωτογραφηθεί μπροστά σε αυτό.
Το ίδιο σκηνικό έχουμε δει και στο παρελθόν.
Τόσο στο τείχος όσο και σε άλλα σημεία της παλιάς πόλης και του ενετικού λιμανιού.
Π.χ., ο φάρος έχει γίνει “σήμα κατατεθέν” των Χανίων με το σύνολο σχεδόν των επισκεπτών να φροντίζει να τον φωτογραφίσει.
Όμως, πέρα από το φάρο, υπάρχουν και άλλα σημεία που εντυπωσιάζουν, όχι τόσο γνωστά.
Για παράδειγμα στην οδό Μόσχων, δεν είναι λίγοι εκείνοι που, ενημερωμένοι από σχετικούς οδηγούς, προσέχουν την ενετική επιγραφή στην πύλη του Μεγάρου Ρενιέρ.
Ο περίπατος στην παλιά πόλη για τον παρατηρητικό περιπατητή αποτελεί ένα συναρπαστικό ταξίδι στο… χρόνο και στους πολιτισμούς που έχουν αφήσει τα ίχνη τους.
Και, παρά την έντονη τουριστικοποίηση, οι γειτονιές της μαντάμ Ορτάνς, του Σαλή, του Αλί Κογκό, της Αμπλά, οι συνοικίες από τον Τοπανά έως την Σπλάντια, διατηρούν αίγλη και χρώμα.
Όμως, χρειάζονται περαιτέρω παρεμβάσεις προστασίας και ανάδειξης της παλιάς πόλης, της ιστορίας της και του πολιτισμού της.
Αυτή τη στιγμή παραμένει σε εκκρεμότητα η αποκατάσταση των Νεωρίων.
Επίσης, υπάρχουν αξιοθέατα και ιστορικά σημεία τα οποία δεν έχουν αναδειχθεί: Πόσοι γνωρίζουν ότι εκτός από την υπόγεια κρήνη της Σπλάντζιας, αρκετές ακόμα κρήνες στην παλιά πόλη κρατάνε… από τα χρόνια της ενετοκρατίας – τουρκοκρατίας και εντυπωσιάζουν για τον σχεδιασμό και τις επιγραφές τους, όπως στην Ακτή Κουντουριώτη, στη βάση της πέτρινης σκάλας η μικρή τούρκικη κρήνη και στη γωνία Χάληδων και Ζαμπελίου, η τούρκικη μαρμάρινη κρήνη στη γωνία του “Παλιού Δημαρχείου”.
Η παλιά πόλη συνεχίζει να απαιτεί σεβασμό και προστασία.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΥΒΙΑΚΗΣ

(Χανιώτικα νέα - 13/6/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/gia-tin-palia-poli/

Νέα ζωή για 46 ανθρώπους στα Χανιά

Μια νέα ζωή έχουν αρχίσει 46 άνθρωποι στα Χανιά καθώς απέκτησαν στέγη μέσα από το πρόγραμμα: “Στέγαση και εργασία” από το οποίο πληρώνεται το ενοίκιο.
Χθες, οι 46 (πρώην άστεγοι αρκετοί από αυτούς) ξεναγήθηκαν στην έκθεση της Δημοτικής Πινακοθήκης.
Όπως είπε η αντιδήμαρχος, Ελένη Ζερβουδάκη, το πρόγραμμα υλοποιείται σε σύμβαση με την “Αναπτυξιακή Κρήτης”, «το ενοίκιο πληρώνεται από το πρόγραμμα και οι ωφελούμενοι επιδοτούνται για το ρεύμα, το νερό είναι δωρεάν από ΔΕΥΑΧ».
Αυτή τη στιγμή συνεχίζεται η αναζήτηση σπιτιού προς ενοικίαση για 2 ακόμη ανθρώπους στο πλαίσιο του προγράμματος.

Γ. ΛΥΒ.

(Χανιώτικα νέα - 3/6/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/nea-zoi-gia-46-anthropoys-sta-chania/

Η "χρυσή" τομή

Η χώρα κινείται όχι μόνο σε τροχιά εκλογών (δεύτερος γύρος βουλευτικών και αργότερα αυτοδιοικητικές) αλλά και σε ρυθμούς ακρίβειας.
Τα όποια μέτρα στήριξης δεν είναι ικανά να αναχαιτίσουν το κύμα ακρίβειας.
Ο ΕΝΦΙΑ και ο φόρος εισοδήματος έρχονται να αποτελέσουν έναν ακόμη “εφιάλτη” για τους εργαζόμενους και τα νοικοκυριά που κάποτε απέκτησαν ένα σπίτι για να «βάλουν το κεφάλι τους κάτω από το δικό τους κεραμίδι», όπως έλεγε μια παλαιότερη διαφήμιση.
Τα πολλαπλά έξοδα οδηγούν πολλούς να αναζητούν λύσεις, όπως το να “ανεβάσουν” το κατάλυμά τους σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης ή να το ενοικιάσουν.
Από την άλλη μεριά, όσοι δεν διαθέτουν δικό τους σπίτι ή κατοικούν στα Χανιά λόγω δουλειάς ή σπουδών (εργαζόμενοι, εκπαιδευτικοί γιατροί, φοιτητές, κ.ά.) έρχονται, όπως και σε άλλες περιοχές της χώρας, αντιμέτωποι με ακριβά ενοίκια, στα οποία δεν μπορούν να ανταποκριθούν.
Έτσι, δημιουργείται μια αλυσίδα ακρίβειας σε όλα τα επίπεδα, η οποία δεν έχει μόνο μία όψη.
Ζητούμενο είναι να βρεθεί η “χρυσή τομή” που θα επιτρέψει στα νοικοκυριά να ανασάνουν οικονομικά αλλά και στους εργαζόμενους να μείνουν σε σπίτι με ενοίκιο το οποίο να μπορούν να πληρώνουν.
Μετά τις εκλογές, η νέα κυβέρνηση οφείλει να συνεχίσει τα μέτρα στήριξης αλλά και να καθορίσει οικονομικές πολιτικές πιο φιλικές σε όλη την κοινωνία.

Γ. ΛΥΒ.

(Χανιώτικα νέα - 27/5/2023)

Πολιτιστική κληρονομιά τα άγρια χόρτα

Πολιτιστική κληρονομιά της Κρήτης αποτελούν τα άγρια χόρτα με τα οποία έχουν τραφεί γενιές και γενιές σε δύσκολες εποχές. Τα παραπάνω επισημάνθηκαν κατά την προβολή του ντοκιμαντέρ: «ΑΓΡΙΑ ΧΟΡΤΑ – Μια πολύτιμη κληρονομιά μας», παραγωγής του δήμου Πλατανιά/ΚΕΔΗΠ με τη συνεργασία της “Νέας Τηλεόρασης” και σε σκηνοθεσία της Κατερίνα Μπικάκη, χθες το βράδυ στο Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων (CIHEAM ΜΑΙΧ).
Οπως είπε στους δημοσιογράφους η Κατερίνα Μπικάκη, το ντοκιμαντέρ: “Αγρια χόρτα, μία πολύτιμη κληρονομιά μας”, μετά την πρώτη προβολή το καλοκαίρι στη μνημειακή ελιά στις Βούβες, προβλήθηκε χθες δεύτερη φορά στο ΜΑΙΧ το οποίο ήταν επιστημονικός σύμβουλος στην πορεία υλοποίησης του ντοκιμαντέρ. Η ίδια τόνισε ότι τα άγρια χόρτα δεν είναι απλά μια τροφή αλλά αποτελούν στοιχείο της αύλης πολιτιστικής μας κληρονομιάς και έχουν καταγραφεί στο ευρετήριο αύλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Ελλάδας. Συνδέονται με τον πολιτισμό, τις παραδόσεις μας και τη λαική σοφία.
Ο διευθυντής του ΜΑΙΧ, Γιώργος Μπαουράκης, σημείωσε ότι το ΜΑΙΧ ενεπλάκη στο ντοκιμαντέρ με τη βοτανολόγο του Χριστίνα Φουρναράκη και τον σεφ Γιάννη Αποστολάκη και υπογράμμισε πως για το ΜΑΙΧ ήταν μια καθοριστική συμβολή στον τομέα της διατροφής.
Ο δήμαρχος Πλατανιά, Γιάννης Μαλανδράκης, τόνισε ότι ντοκιμαντέρ όπως το συγκεκριμένο συμβάλλουν στη διατήρηση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και ότι μπορεί να εμπλουτίσει το τουριστικό προιόν στο πλαίσιο της κρητικής διατροφής. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι το ντοκιμαντέρ θα είναι διαθέσιμο στις εκπαιδευτικές μονάδες και θα επιτρέπεται γενικότερα η αναπαραγωγή του.

(Χανιώτικα νέα - 25/4/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/politistiki-klironomia-ta-agria-chorta/

Νέα δεδομένα για το σύμπαν - Συνέδριο στο Κολυμπάρι

Νέα δεδομένα για τη διαφυγή ακτινοβολίας υψηλής ενέργειας από τους πρώτους γαλαξίες που δημιουργήθηκαν στο σύμπαν, με βάση τα στοιχεία τα οποία συνέλεξε το διαστημικό τηλεσκόπιο james Webb (JWST) της ΝΑΣΑ, παρουσιάστηκαν χθες πρώτη φορά, στο διεθνές συνέδριο Αστροφυσικής που ολοκληρώθηκε στην Ορθόδοξο Ακαδημία Κρήτης στο Κολυμπάρι.
Στους επιστήμονες οι οποίοι μίλησαν, ήταν o καθηγητής στο πανεπιστήμιο της Αριζόνα και στέλεχος της αποστολής του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb, Rogier Windhorst.
Ο κ. Windhorst αναφέρθηκε στα δεδομένα από το διαστημικό τηλεσκόπιο που επιβεβαίωσαν τη θεωρία ότι διαφεύγει από τους γαλαξίες η συγκεκριμένη ακτινοβολία.
Μάλιστα, όπως επισημάνθηκε, η κατανόηση του συγκεκριμένου φυσικού φαινομένου, έχει θεμελιώδη σημασία για την εξέλιξη του σύμπαντος και των γαλαξιών Ο οργανωτής του συνεδρίου, Χανιώτης επιστήμονας ο οποίος είναι διευθυντής ερευνητικής ομάδας στο Κέντρο Αστροφυσικής στο Πόρτο της Πορτογαλίας, Πολυχρόνης Παπαδερός, εξήγησε, μιλώντας στα “Χ.ν.”, ότι «το τηλεσκόπιο James Webb έχει τη δυνατότητα να ανιχνεύει στο υπέρυθρο πεδίο τους πρώτους γαλαξίες που δημιουργήθηκαν στο σύμπαν, μερικά, ίσως και εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια, μετά το bing bang. Στο συνέδριο ερευνούμε τη δημιουργία ισχυρής ενεργειακής ακτινοβολίας που την ονομάζουμε lyman, από τους πρώτους γαλαξίες, από πολύ μεγάλα άστρα».
Ο κ. Παπαδερός σημείωσε ότι στο συνέδριο παροουσιάστηκαν νέα αποτελέσματα, καθώς «μπόρεσε να ανιχνευτεί ένας αριθμός από γαλαξίες από τους οποίους πάνω από 50% της δημιουργούμενης ενεργειακής ακτινοβολίας Lymam μπορεί να διαφεύγει. Δηλαδή, αποδείξαμε ότι όντως υπάρχει αυτό το φαινόμενο στο σύμπαν, αυτοί οι γαλαξίες δεν μπορούν να κρατήσουν αυτή την ακτινοβολία. Και αυτό μπορεί να οδηγήσει σε άλλα φαινόμενα όπως ιονισμό μεγάλων μαζών αερίου γύρω από το σύμπαν».
Απαντώντας σε ερώτηση μας, ο ίδιος υπογράμμισε ότι η συγκεκριμένη ακτινοβολία (Lyman) δεν επηρεάζει τη γη, «αυτή η ακτινοβολία δημιουργήθηκε στο αρχικό σύμπαν, κυρίως από τους πρώτους γαλαξίες. Δεν θα πρέπει να φοβόμαστε».
Στη Γη, σημείωσε, υπάρχει η υπεριώδης ακτινοβολία από τον ήλιο.
Ο ίδιος επιστήμονας τόνισε ότι από την αρχή του συγκεκριμένου κύκλου συνεδρίων, έδειξαν μεγάλο ενδιαφέρον φοιτητές οι οποίοι είχαν την ευκαιρία για διάλογο με τους καθηγητές και σήμερα είναι καθηγητές οι ίδιοι και ότι η Ορθόδοξος Ακαδημία Κρήτης, σε αυτό τον πρωτοποριακό τομέα έρευνας είναι, πλέον, ένα παγκοσμίως γνωστό συνεδριακό κέντρο.
Συνολικά στο συνέδριο περισσότεροι από 70 επιστήμονες παρουσίασαν τις εισηγήσεις τους πάνω στην ακτινοβολία Lyman.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΥΒΙΑΚΗΣ

(Χανιώτικα νέα - 22/4/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/nea-dedomena-gia-to-sympan/

Αναζητώντας την παραλία του “Ζορμπά”

Σχεδόν 60 χρόνια μετά από τα γυρίσματα του “Ζορμπά” (1964) με πρωταγωνιστή τον Άντονι Κουίν στον Σταυρό, η δημοφιλής παραλία δεν έχει πάψει να προσελκύει επισκέπτες που έχουν δει την ταινία του Μιχάλη Κακογιάννη και θέλουν να αντικρίσουν την παραλία όπου ο “Ζορμπάς” χόρεψε το περίφημο ελληνικό συρτάκι σε μουσική του Μίκη Θεοδωράκη.
Χθες το απόγευμα, την ώρα που μέλη του Συλλόγου Φίλων Αστρονομίας ετοίμαζαν τα τηλεσκόπια για τη δράση αστροπαρατήρησης που διοργάνωσε ο Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος της περιοχής, δύο ξένοι επισκέπτες, πλησίασαν και ρώτησαν πού ακριβώς βρίσκεται η δημοφιλής παραλία.
«Πού είναι η παραλία του Ζορμπά» ρώτησαν οι δύο Γερμανοί και, αφού ενημερώθηκαν, συνέχισαν για να τη δουν. Και ενώ σήμερα διοργανώνονται δράσεις και ημερίδες τουριστικής προβολής -και ορθώς- σε μια προσπάθεια προσέλκυσης περισσότερων επισκεπτών, ο “Ζορμπάς” από μόνος του όχι μόνο συγκινεί, αλλά διαχρονικά κάνει γνωστό το όνομα του “Σταυρού” και της Κρήτης, παντού στον κόσμο!

Γ. ΛΥΒ.

(Χανιώτικα νέα - 13/4/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/anazitontas-tin-paralia-toy-zormpa/

Κυκλοφοριακό

Κυκλοφοριακό κομφούζιο χθες στα Χανιά! Τα έργα από τη μια και η αυξημένη κίνηση λόγω των εορτών και της άφιξης επισκεπτών από την άλλη, δημιούργησαν ένα σκηνικό στο κέντρο της πόλης που απαιτούσε… υπομονή από τους οδηγούς. Από τη Χαλέπα για να φτάσεις στο κέντρο των Χανίων χθες σε κάποια στιγμή χρειαζόσουν 20 λεπτά!
Στο κέντρο το μποτιλιάρισμα ήταν έντονο καθώς, οι δρόμοι είχαν.… στενέψει λόγω όχι μόνο των έργων αλλά και των παρκαρισμένων αυτοκινήτων σε σημεία όπου πλέον δεν επιτρέπεται!
Για παράδειγμα στην οδό Πλουμιδάκη, στο Ρολόι, ήταν από τη μια μεριά τα τουριστικά λεωφορεία και από την άλλη τα σταθμευμένα οχήματα με αποτέλεσμα οι λωρίδες στον δρόμο διπλής κατεύθυνσης να… συρρικνωθούν σε μία!

ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΥΒΙΑΚΗΣ

(Χανιώτικα νέα - 13/4/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/kykloforiako/

Το άλλο χάσμα

Ο ορός: “Χάσμα των γενεών” είναι γνωστός. Υποδηλώνει το κενό σε αντιλήψεις ανάμεσα στις διάφορες γενιές. Αλλιώς βλέπουν τον Κόσμο που μας περιβάλλει οι μεγαλύτεροι και αλλιώς οι νέοι – πόσο μάλλον οι έφηβοι.
Ομως, δεν υπάρχει μόνο χάσμα ανάμεσα στις γενιές. Υπάρχει και το… άλλο χάσμα, αυτό ανάμεσα στους νέους και το πολιτικό σύστημα. Οπως δείχνουν έρευνες, οι νέοι, αβέβαιοι για το μέλλον, δείχνουν έλλειψη εμπιστοσύνης στους θεσμούς και στα κόμματα.
Αλλά και σε συζητήσεις με νέους, φοιτητές κυρίως, βλέπουμε πολιτικοποίηση μεν, αμφισβήτηση δε για το πολιτικό σύστημα και τα κόμματα εξουσίας.
«Γιατί να εμπιστευτούμε τα κόμματα όταν παραμένει αβέβαιο το επαγγελματικό μας μέλλον μετά το πτυχίο, όταν στην Ελλάδα το κόστος ζωής είναι ακριβό και όταν είναι πιθανό να αναγκαστούμε να πάμε στο εξωτερικό για εργασία», μου έλεγε πρόσφατα ένας φοιτητής.
Ομως, σε όλη την Ευρώπη, συχνά οι πολιτικοί μέσα από τα πολυτελή γραφεία τους, αδυνατούν να κατανοήσουν τις αγωνίες και τους πόθους της νέας γενιάς.
Μόνον ουσιαστικές πολιτικές υπέρ των νέων θα έφερναν τους ανθρώπους αυτούς πιο “κοντά” στο πολιτικό σύστημα και ό,τι αυτό πρεσβεύει.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΥΒΙΑΚΗΣ

(Χανιώτικα νέα - 10/4/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/to-allo-chasma-3/

Οι μουσικοί του δρόμου

Σε κάθε γραφικό μέρος της Ευρώπης συναντάμε μουσικούς του δρόμου οι οποίοι δίνουν χρώμα σε πλατείες και γειτονιές. Το ίδιο και στην παλιά πόλη των Χανίων. Οι μουσικοί του δρόμου είναι ένα ωραίο θέαμα για τους περαστικούς. Κάποιοι από αυτούς τους μουσικούς (σε ροκ, τζαζ ή και παραδοσιακούς ρυθμούς) είναι εξαιρετικοί. Και αυτό που κάνουν δεν αποτελεί, επί της ουσίας, επαιτεία. Προσφέρουν μουσική και όποιος επιθυμεί τους αφήνει κάποια χρήματα.
Το θέμα των μουσικών του δρόμου συζητήθηκε, ανάμεσα σε πολλά άλλα, σε πρόσφατη σύσκεψη στο δημαρχείο Χανίων εν όψει της τουριστικής περιόδου. Μάλιστα, ο εκπρόσωπος της Τουριστικής Αστυνομίας αναγνώρισε ότι «είναι ωραίο θέαμα» και «τους θέλουμε».
Πρότεινε, πάντως, στον Δήμο να καθορίσει έκδοση άδειας για μουσική στον δρόμο και να οριοθετήσει τον χώρο στον οποίο μπορούν να βρίσκονται οι συγκεκριμένοι καλλιτέχνες.
Σε κάθε περίπτωση, οι μουσικοί του δρόμου, δίνουν χρώμα και στο Ενετικό λιμάνι.
Και επειδή κατά το παρελθόν έχουμε υπόψη μας περιστατικά που οι διωκτικές αρχές είχαν “κυνηγήσει” μουσικούς, ελπίζουμε φέτος το καλοκαίρι να υπάρχει ανοχή και αποδοχή των ανθρώπων εκείνων που συμπληρώνουν την ομορφιά του λιμανιού.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΥΒΙΑΚΗΣ

(Χανιώτικα νέα - 7/4/2023)

Link: https://www.haniotika-nea.gr/oi-moysikoi-toy-dromoy-2/